Կոստան Զարեանի արխիւը նուիրուած է Մատենադարանին

«Հայկականք».- Ջերմօրէն կ՚ողջունենք այս կարեւոր քայլը, մաղթելով որ Մատենադարանի մասնագէտ աշխատակիցները շուտով այս նիւթերը հետազօտողներու տրամադրութեան տակ դնեն։

Կոստան Զարեանի ժառանգորդները Յուլիս 24-ին Մաշտոցեան Մատենադարանին նուիրած են հայ մեծ գրողի, բանաստեղծի, վիպասանի եւ արուեստաբանի ձեռագրերուն արխիւը, ինչպէս նաեւ իրենց հօր՝ ճարտարապետ Արմէն Զարեանի ճարտարապետութեան, քաղաքաշինութեան, արուեստի մասին տարբեր լեզուներով գրուած, անտիպ ու հրատարակուած ձեռագիր, մեքենագիր նիւթերը:

Կոստան Զարեանի եւ Էլէոնորա Տուզէի առասպելը

ՎԱՐԴԱՆ ՄԱՏԹԷՈՍԵԱՆ

Յաճախ գրուած է իտալացի մեծահռչակ դերասանուհի Էլէոնորա Տուզէի (1858-1924) հայկական ծագման մասին, հիմնուած՝ Տիւզեան ամիրայական ընտանիքին հետ ենթադրեալ կապին վրայ: Անոր մահէն ետք ծնունդ առած այս պնդումը փաստուած իրողութիւն կը համարուէր 1950ական թուականներուն, երբ «հայազգի դերասանուհի Էլէոնորա Տիւզ»ը իբրեւ խորագիր կ՚երեւէր սփիւռքահայ մամուլին մէջ (1):

Նշանաւոր դուստրը...

ԱՆՈՅՇ ԹՐՈՒԱՆՑ

 

6 Օ­գոս­տոս 1917 թուա­կա­նին, Ի­տա­լիոյ Ֆլո­րան­ս քա­ղա­քին մէջ ծնած է հայ մեծ գրող Կոստան Զա­րեա­նի դուստ­րը՝ Նուարդ Զա­րեա­ն, որ հե­տա­գա­յին դար­ձած է Ի­տա­լիոյ մէջ նշա­նա­ւոր ար­ձա­նա­գործ, նկա­րիչ։ Սա­կայն ա­նոր կեան­քի եւ գոր­ծու­նէու­թեան մա­սին քիչ տե­ղե­կու­թիւն­ներ կան Հա­յաս­տա­նի եւ առ­հա­սա­րակ Սփիւռ­քի եւ հա­յաշ­խար­հի մէջ: Այս անդ­րա­դար­ձը պատ­րաս­տե­լու հա­մար ա­ռիթ հան­դի­սա­ցաւ տա­ղան­դա­ւոր հայ ար­ձա­նա­գոր­ծի ծննդեան օ­րը եւ մա­հուան 10-ա­մեա­կը: Ճիշդ տա­սը տա­րի ա­ռաջ, 31 Յունուար 2005 թուա­կա­նին Ի­տա­լիոյ Սան­թա Մա­րի­նել­լա քա­ղա­քին մէջ իր մահ­կա­նա­ցուն կնքեց Հայաստա­նէն եւ հա­յու­թե­նէն հե­ռու, ա­ռանձ­նու­թեան մէջ ապ­րող եւ մին­չեւ կեան­քի վեր­ջին տա­րի­նե­րը ստեղ­ծա­գոր­ծող հայ ա­րուես­տա­գի­տու­հին:

Արմէն Զարեան-100. Ի՞նչ նախագծեց եւ ի՞նչ եղաւ

ԱՐԱ ԶԱՐԵԱՆ

ՄԱՍ ԱՌԱՋԻՆ
Կան ճարտարապետական իրագործումներ, որոնք որոշում են քաղաքի դիմագիծը, նրա պատմական կշիռը, ապագայի թռիչքը:
Անցած դարի Հռոմի վերջին կարեւոր քաղաքաշինական ծրագիրը (1931-1950 թթ.) ընդգրկում էր լայն մի պողոտայ բացել S. Pietro del Vaticano (Վատիկանի Ս. Պետրոս) հրապարակից դէպի Castel sant"Angelo (Ս. Անջելօ դղեակը): Այս դժուարին ծրագրի իրագործումը յանձնարարուեց Piacentini-Spaccarelli ճարտարապետական արուեստանոցին, ուր աշխատում էր երիտասարդ ճարտարապետ Արմէն Զարեանը: Նախագիծը նախատեսում էր որոշ հին շէնքերի, եկեղեցու ու մի փոքր հրապարակի քանդում եւ տեղափոխում, որի արդիւնքում մնացեալ կառոյցները պէտք է եզրագծուէին նորակառոյց պողոտայի հետ: Այս հսկայ նախագծի իրականացումը այսօր բոլորին լաւ ծանօթ Via della Concillazione (Վիա դելլա Քոնչիլլացիոնէ) պողոտան է: Միլիոնաւոր ուխտաւորներ ու զբօսաշրջրկներ, ողջ տարին, անցնում են այս պողոտայով այցելելու Հռոմի սքանչելի վայրերը: