Ա. Դ.
Որեւէ երկրի որեւէ ազգային փոքրամասնութիւն կը յայտնուի ծայր աստիճան փափուկ եւ դժուար իրավիճակի մէջ, երբ ինքզինք կը գտնէ ներքաղաքական պայքարի մը երկու, երբեմն ալ աւելի բեւեռներու միջեւ: Նոյնիսկ մեծ պետութեան մը ղեկավարութենէն պահանջուածէն ալ աւելի խոհեմ դիւանագիտական կեցուածք կը պարտադրէ այդ գոյավիճակը: Ճկուն չէզոքութիւն մը պէտք է հաստատել, ոչ ոքի հետ «գէշ մարդ» ըլլալու համար: Սխալելու իրաւունք խնդրոյ առարկայ չէ, թէ ոչ՝ գործուած սխալը կրնայ վճարուիլ գոյութեան գինով իսկ: Այս առումով, մերօրեայ ամենէն թարմ օրինակն է սուրիահայոց վիճակը: Իսկ լիբանանահայ գաղութը լաւ գիտէ, թէ ի՛նչ կը նշանակէ չէզոքութիւն պահպանել, որ ինքնին պայքար մը եղաւ շուրջ երկու տասնամեակ: Սուրիահայութիւնն ալ, այդ առումով՝ ցայսօր ցուցաբերեց հմուտ կեցուածք: