ՍՈՒՐԷՆ ԴԱՆԻԷԼԵԱՆ
«Հարիւր մէկ տարուան» վիպաշարը (1933) ճանաչողական նոր սկիզբ է Յակոբ Օշականի գրական ժառանգութեան մէջ։ Այն կրնկի վրայ, անակնկալ բացում է թուրքական կեանքի պատուհանը եւ հայ-թուրքական առճակատումների երեսները։ Դա հարեւան ժողովրդի բնութագրման ամբողջական ու, կարծում ենք, դեռեւս հազուագիւտ յանդուգն փորձերից է, հայ գրականութեան մէջ առաջինը՝ ըստ էութեան։ Ճիշդ կը լինէր աւելացնել՝ հայկակա՛ն պատուհան թուրքաշխարհի բազմաշերտ հոգեբանութեան, հաւաքական ըմբռնումի, Արեւելքի զգայութիւնների եւ երկու ժողովուրդների փոխթափանցող բարքերի «համախառն» քննութեան, թուրք աւանդոյթի զօրութեան, նախապաշարումների, կնոջ երեւոյթի առեղծուածային մարմնաւորումների առումներով։
Բաղադրիչների համալիր, բազմաճիւղ օղակ է «Հարիւր մէկ տարուան» վիպաշարը։
