Showing posts with label «Հայկազեան Հայագիտական Հանդէս». Show all posts
Showing posts with label «Հայկազեան Հայագիտական Հանդէս». Show all posts

14.4.17

«Հարրի Փոթեր»-ում յիշուած հայ կախարդը

ԱՐԾՈՒԻ ԲԱԽՉԻՆԵԱՆ
 
Անցեալ տարուանից, երբ հայերէն թարգմանութեամբ լոյս տեսան Հարրի Փոթերի մասին վիպաշարի առաջին գրքերը, այդ բացառիկ գրական ստեղծագործութիւնը դարձաւ տողերիս հեղինակի երկու դեռահաս զավակների, ասել է թէ՝ մեր ընտանեկան առօրեայի անբաժան մասը: Վստահ եմ, որ այդպէս է ուրիշ ընտանիքներում եւս: Դստրիկս առաջին գիրքը կարդաց ոչ աւելի, ոչ պակաս, տասներկու, երկրորդը՝ ութ անգամ, եւ դասարանով բեմադրեց հատուածներ այդ ստեղծագործութիւնից՝ ինքն անձամբ կատարելով Հարրի Փոթերի դերը...
Եւ, բնականաբար, երեխաներս շօշափեցին երկրորդ վէպում հայի մէկ անգամեայ յիշատակութեան փաստը:

20.10.14

«Հայկազեան Հայագիտական Հանդէս»ի ԼԴ. հատորի շնորհանդէսը Երեւանի մէջ

Երկուշաբթի, 6 Հոկտեմբեր 2014 կէսօրէ ետք ժամը 3ին, Հայաստանի Հանրապետութեան Գիտութիւններու Ազգային Ակադեմիայի Պատմութեան Հիմնարկի «Մեսրոպ արք. Աշճեան» դահլիճին մէջ տեղի ունեցաւ Հայկազեան Հայագիտական Հանդէսի ԼԴ. հատորի շնորհանդէսը, ներկայութեամբ «Հայկազեան» համալսարանի նախագահ Վեր. Դոկտ. Փօլ Հայտօսթեանի, հայրենի մտաւորականներու, հայագիտութեան տարբեր գիտակրթական կեդրոններու ներկայացուցիչներու, գիտաշխատողներու, Հանդէսի հին ու նոր աշխատակիցներու:

17.10.14

Պատերազմի թոհուբոհից՝ դէպի հայաստանեան ԲՈՀ-ը(*)


ՆԱՏԱԼԻ ՅԱՐՈՒԹԻՒՆԵԱՆ
 
Հոկտեմբերի 6-ին Հայաստանի Գիտութիւնների Ազգային Ակադեմիայի Պատմութեան Ինստիտուտի դահլիճում կայացաւ Բէյրութում լոյս տեսնող «Հայկազեան Հայագիտական Հանդէս»ի հերթական` 34-րդ համարի շնորհանդէսը: Ինչպէս միշտ, այն անցաւ շատ ջերմ եւ բարձր հայրենասիրական ներշնչումով: Ինչպէս յայտնի է, հանդէսը սկսել է գործել Բէյրութի Հայկազեան համալսարանի հիման վրայ 1970 թ. եւ մինչ օրս սերտօրէն համագործակցում է ներկայիս Սփիւռքի ամենահզօր գիտակրթական հաստատութեան հետ: Ներկայացնելով տարեգրքի բարձր մասնագիտական որակները եւ նրա հետեւողական հայանպաստ գործունէութիւնն անցած տարիների ընթացքում, պատմաբան Վարդան Մատթէոսեանը, բանասէր եւ կինոգէտ Արծուի Բախչինեանը եւ ազգագրագէտ Հրանուշ Խառատեանն անդրադարձան նաեւ ժամանակի նոր հրամայականներին եւ դրանց արձագանգելու անհրաժեշտութեանը: Մեծ ոգեւորութեամբ ընդունուեց «Հայկազեան Հանդէս»ի եւ համալսարանի ղեկավար Փոլ Հայտոսթեանի(**) ջերմ խօսքը` այդ օջախներում անընդմէջ կատարուող եւ իրար լրացնող աշխատանքների մասին` շեշտելով, որ ամենակարեւորը նրանցում ապրող հայրենասիրական ոգին է: Հարկ է նշել նաեւ, որ լինելով խստագոյն գիտական պահանջներին բաւարարող լուրջ ակադեմիական ուսումնասիրութիւնների շտեմարան, որտեղ տարին մէկ անգամ լոյս են տեսնում նիւթեր հայերէն, անգլերէն, ֆրանսերէն եւ արաբերէն լեզուներով` «Հայկազեան Հայագիտական Հանդէս»ը մեծապէս նպաստում է նաեւ Հայաստանի եւ սփիւռքահայ մտաւորականութեան մերձեցմանը եւ ճանաչում է բերում տաղանդաւոր երիտասարդ հետազօտողներին` միջազգային գիտական հանրութեան կողմից: 
Թւում է, որ կորցնելով Վենետիկի Մուրատ-Ռափայէլէան եւ Կիպրոսի Մելգոնեան վարժարանները, համայն հայութիւնը պէտք է աչքի լոյսի պէս պահէր Հայկազեան համալսարանը եւ նրա կողմից հրատարակուող հանդէսը` տարէցտարի ամրապնդելով նրա կապերը մայր հայրենիքի հետ: Սակայն այս տարի` որպէս լրացում լիբանանեան պատերազմի եւ մշտական ֆինանսական խնդիրների, հանդէսի խմբագրութիւնը մի նոր մարտահրաւէր ընդունեց, այս անգամ Հայաստանի ԲՈՅ-ի կողմից: Բանն այն է, որ այս տարուանից «Հայկազեան Հայագիտական Հանդէս»ը, ինչպէս նաեւ արտասահմանում հրատարակուող բոլոր պարբերականները դուրս են ընկել ԲՈՅ-ի կողմից հաստատուած գիտական պարբերականների ցուցակից: Հայաստանեան ամսագրերից ցուցակից եւս դուրս են մղուել որոշ պարբերականներ, մասնաւորապէս, «Էջմիածին» հանդէսը, որը 1944 թուից հրատարակուել է Մայր Աթոռի կողմից` նպաստելով հոգեւոր եւ աշխարհիկ մտաւորականութեան փոխըմբռնմանը: Ի՞նչն է դրա պատճառը: Եւ նշանակո՞ւմ է դա արդեօք, որ վերոյիշեալ պարբերականները հեղինակազրկուած են եւ դրանցում կատարուած հրապարակումները` որպէս գիտական պահանջներին չբաւարարող եւ այլեւս նշանակութիւն չունեն թեկնածուական եւ դոկտորական թեզերի պաշտպանութեան գործընթացներում: Եթէ դա այդպէս լինի, ապա այս «բարեփոխում»ը որքան անմիտ է, այնքան էլ չարագուշակ. չէ՞ որ յայտնի է, որ մեր Գիտութիւնների Ակադեմիայի հումանիտար ոլորտում հաստատւում են միմիայն հայագիտական ուսումնասիրութիւնները (ինչը առանց այն էլ սահմանափակում է գիտնականների մտահորիզոնը, սակայն դա առանձին խնդիր է): Միեւնոյն ժամանակ ատենախօսներից պահանջուած արտասահմանեան հրապարակումները` որպէս միջազգային հանրութեան ճանաչման նշան` սոյն որոշմամբ պարզապէս անիմաստ կը դառնային: Ասուածը յատկապէս ակներեւ է բանասիրութեան, պատմագիտութեան, ազգագրութեան եւ արուեստագիտութեան ոլորտներում, թէեւ, անշուշտ, դա իրեն զգացնել կը տայ ցանկացած ոլորտում: Մտորելով այն մասին, թէ ինչպիսի՞ն կը լինի Հայաստանի Գիտութիւնների Ազգային Ակադեմիայի ապագան ԲՈՅ-ի հաստատած պարբերականների նոր ցուցակի պայմաններում, որտեղ ներկայացուած են միմիայն Հայաստանում յատուկ ինդեքսային ցուցիչներ ստացած պարբերականները` հակառակ ատենախօսութիւնների հեղինակների առջեւ դրուած պահանջների, ես եկայ այն համոզմանը, որ այդ ցուցակը չի կարող վերջնական լինել` եթէ, ի հարկէ, չեն փոխուել նաեւ այդ պահանջները: Եւ իսկապէս, ցուցակը յաւելող ծանօթագրութեան մէջ գտայ հետեւեալ դրոյթը. «Ի գիտութիւն. ցուցակը կը վերանայուի 2015թ. Յունուարին»: Ցաւօք, այնտեղ որեւէ ակնարկ չկայ առ այն, թէ ի՞նչ սկզբունքների հիման վրայ այն պէտք է վերանայուի եւ ինչպէ՞ս պիտի կայանան ընթացիկ տարուայ ատենախօսների պաշտպանութիւնները: